Cánh hữu vs Cánh tả, Bảo thủ vs Tự do

Có những thứ mà tất cả chúng ta đều muốn có được trong cuộc sống. Chúng ta muốn có tự do; chúng ta muốn được sống sung túc; chúng ta muốn ít người phải chịu tổn thương nhất có thể; chúng ta muốn những đứa con khỏe mạnh; chúng ta muốn những khu phố không có tội phạm. Vấn đề cần bàn ở đây là làm sao để đạt được những điều đó…
Những người có tư tưởng tự do tin rằng hành động từ phía chính phủ mang đến cơ hội như nhau và sự công bằng cho tất cả mọi người. Trách nhiệm của chính phủ là giảm thiểu tệ nạn xã hội và bảo vệ tự do công dân cũng như quyền con người và quyền cá nhân. Họ cho rằng vai trò của chính phủ là đảm bảo không ai phải chịu thiệt thòi. Các chính sách tự do thường chú trọng vào sự cần thiết của chính phủ trong việc giải quyết các vấn đề.
Những người theo tư tưởng bảo thủ tin vào trách nhiệm cá nhân, chính phủ với quyền lực hạn chế, thị trường tự do, tự do cá nhân, các giá trị truyền thống và nền quốc phòng vững mạnh. Họ tin rằng vai trò của chính phủ là cho người dân sự tự do cần thiết để theo đuổi những mục tiêu của riêng mình. Các chính sách theo quan điểm bảo thủ thường nhấn mạnh vào tạo điều kiện để cá nhân tự giải quyết vấn đề.
CHÚ THÍCH: Thuật ngữ “tả” và “hữu” dùng để chỉ hai quan điểm chính trị đối lập nhau. Ở Mỹ, những người theo chủ nghĩa tự do được gọi là cánh tả trong khi những người theo chủ nghĩa bảo thủ được gọi là cánh hữu. Trên bản đồ chính trị Mỹ, màu xanh dương đại diện cho Đảng Dân chủ (ủng hộ quan điểm tự do) và màu đỏ đại diện cho Đảng Cộng hòa (ủng hộ quan điểm bảo thủ).
1. Phá thai
Phe tự do: Một người phụ nữ có quyền quyết định với cơ thể của mình. Bào thai không phải là một thực thể sống, nên nó không có quyền cá nhân tách rời và riêng biệt khỏi người mẹ. Chính phủ nên cung cấp dịch vụ phá thai được hỗ trợ bằng tiền thuế cho những phụ nữ không đủ khả năng chi trả chi phí phá thai. Quyết định phá thai là lựa chọn cá nhân của một người phụ nữ về cơ thể của chính họ và chính phủ phải bảo vệ quyền đó. Phụ nữ có quyền được phá thai với chi phí hợp lý, an toàn và hợp pháp, bao gồm cả phá thai bán sinh. (partial birth abortion)
Phe bảo thủ: Sinh mệnh con người bắt đầu ngay tại thời điểm thụ thai. Phá thai là một hình thức giết người. Một đứa trẻ chưa được sinh ra, với tư cách là một thực thể sống, có những quyền tách rời với quyền của người mẹ. Những người theo quan điểm này phản đối việc hỗ trợ phá thai bằng tiền thuế của người dân. Họ cũng ủng hộ việc ban hành luật cấm phá thai bán sinh, (the “Partial Birth Abortion* Ban”)
*Phá thai bán sinh: chỉ việc bỏ thai nhi lớn từ 20 tuần tuổi trở lên bằng cách kéo cơ thể thai nhi ra khỏi đường dẫn sinh bằng kẹp và để lại đầu của thai nhi ở trong. Cổ của thai nhi sẽ bị rạch một đường và tế bào não sẽ được hút ra thông qua đường đó. Đầu của thai nhi sau đó sẽ được loại bỏ ra khỏi tử cung.
2. Chính sách đặc cách
Phe tự do: Do sự phân biệt chủng tộc tồn tại rộng rãi trong quá khứ, các nhóm thiểu số không được hưởng nền giáo dục và cơ hội việc làm như người da trắng. Chính phủ cần phải hành động để bù đắp cho cho thực tế này. Mỹ hiện vẫn là một xã hội phân biệt chủng tộc, vì vậy cần phải có một bộ luật liên bang về chính sách đặc cách. Vì không có cơ hội công bằng, những nhóm thiểu số vẫn chưa thể bắt kịp người da trắng trong mọi số liệu thống kê đo lường mức độ thành công.
Phe bảo thủ: Các cá nhân nên được nhận vào trường hoặc được tuyển dụng dựa vào năng lực của họ. Việc coi chủng tộc là một yếu tố để tuyển chọn là không công bằng. Kỳ thị ngược không phải là một giải pháp cho vấn đề phân biệt chủng tộc. Một vài cá nhân trong xã hội vẫn có tư tưởng phân biệt chủng tộc, nhưng xã hội Mỹ nói chung thì không như vậy. Việc sử dụng chính sách đặc cách để ưu tiên cho một số chủng tộc là cách làm sai trái.
3. Án tử hình
Phe tự do: Án tử hình nên bị bãi bỏ. Đó là một hình phạt vô nhân tính và “tàn nhẫn và bất bình thường”. Án tù là hình phạt thích đáng cho tội giết người. Hành hình đồng nghĩa với việc có thể giết nhầm một người vô tôi.
Phe bảo thủ: Án tử hình là hình phạt phù hợp với tội giết người; nó không hề “tàn nhẫn” hay “bất bình thường”. Hành hình một tội phạm giết người là hình phạt thích đáng cho việc cướp đi mạng sống của người vô tội.
4. Kinh tế
Phe tự do: Thị trường vận hành tốt nhất khi có sự điều tiết của chính phủ. Chính phủ phải bảo vệ người dân khỏi sự tham lam của những công ty lớn. Khác với bộ phận tư nhân, động lực hoạt động của chính phủ là công ích. Sự điều tiết của chính phủ trong mọi lĩnh vực kinh tế là cần thiết để tạo ra một sân chơi bình đẳng.
Phe bảo thủ: Thị trường tự do, chủ nghĩa tư bản tự do cạnh tranh, và doanh nghiệp tư nhân tạo ra cơ hội lớn nhất và điều kiện sống tốt nhất cho tất cả mọi người. Thị trường tự do thúc đẩy phát triển kinh tế , tạo ra nhiều việc làm và nâng cao điều kiện sống tốt hơn so các hệ thống chịu sự quản lý thái quá của chính phủ.
5. Nghiên cứu về tế bào gốc phôi 
Phe tự do: Phe này ủng hộ việc sử dụng tế bào gốc cho mục đích nghiên cứu. Họ cho rằng việc chính phủ tài trợ các nghiên cứ về tế bào gốc phôi là cần thiết (và không đi ngược lại các giá trị đạo đức)bởi các nghiên cứ này sẽ hỗ trợ các nhà khoa học trong việc tìm kiếm các thức và phương thuốc điều cho các loại bệnh. Phôi không phải là một con người và phôi bào (blastocyst) (các phôi được sử dụng trong nghiên cứu gốc phôi) cũng không có các đặc tính của con người. Vì vậy, thí nghiệm trên phôi hay tế bào gốc phôi không phải là giết người. . Bên cạnh đó, tế bào gốc phôi còn có  tiềm năng chữa trị các bệnh mãn tính và các bệnh thoái hóa mà các loại thuốc hiện tại không có khả năng điều trị dứt điểm. . Tế bào gốc phôi đã cho thấy sự hiệu quả trong việc chữa trị bệnh suy tim ở loài chuột.
Phe bảo thủ: Phe này chỉ ủng hộ việc sử dụng tế bào gốc trưởng thành (adult stem cells) và tế bào gốc máu cuống rốn (umbilical cord stem cells) cho mục đích nghiên cứu. Họ cho rằng việc chính phủ tài trợ cho nghiên cứu tế bào gốc phôi là sai lầm về cả mặt đạo đức và luân lý bởi sinh mệnh của con người bắt đầu kể từ lúc còn là phôi thai. Việc tách tế bào gốc khỏi phôi huỷ hoại phôi, đồng nghĩa với việc giết chết một sinh mạng. Tế bào gốc trưởng thành hiện được ứng dụng để điều trị các tổn thương tủy sống, bệnh bạch cầu (Leukemia), hay thậm chí là bệnh Parkinson. Tế bào gốc trưởng thành được lấy từ dây rốn, nhau thai, nước ối, các mô và nội quan như da và gan, thậm chí từ mỡ của các ca phẫu thuật hút mỡ. Trong khi đó, việc ứng dụng tế bào gốc phôi trong điều trị chưa cho thấy kết quả thành công.

6. Vấn đề năng lượng

Phe tự do
Phe tự do cho rằng nguồn tài nguyên dầu đang dần bị cạn kiệt, vì vậy cần thiết phải khai thác các nguồn năng lượng khác. Chính phủ cần có kế hoạch quốc gia về khai thác các nguồn năng lượng và nên trợ cấp cho việc nghiên cứu và sản xuất các nguồn năng lượng thay thế. Phe này ủng hộ việc gia tăng khai thác các nguồn năng lượng thay thế như năng lượng gió và mặt trời. Đồng thời, họ cũng ủng hộ sự kiểm soát của chính phủ đối với các ngành công nghiệp khí đốt và điện năng.
Phe bảo thủ
Dầu mỏ, khí đốt và than đá đều là những nguồn năng lượng dồi dào ở Mĩ. Họ cho rằng tăng cường việc khoan dầu trên đất liền cũng như ngoài biển.  Gia tăng sản xuất dầu trong nước sẽ đẩy giá dầu đi xuống và làm giảm sự phụ thuộc vào các nước sản xuất dầu khác. Họ ủng hộ việc gia tăng  sản xuất năng lượng hạt nhân. Nguồn tài nguyên gió và năng lượng mặt trời không thể cung cấp nguồn năng lượng giá rẻ và dồi dào. Phe này ủng hộ sở hữu tư nhân đối với các ngành công nghiệp khí đốt và điện năng.
7. An tử và trợ tử
Phe tự do
An tử nên được hợp pháp hóa. Bởi con người có quyền được chết một cách nhẹ nhàng, gọn ghẽ theo nguyện vọng của bản thân. Những bệnh nhân ở giai đoạn cuối của bệnh nên được có quyền chọn lựa cái chết để chấm dứt sự đau đớn và những khổ cực mà họ phải chịu đựng. Phe này cho rằng chính phủ không có quyền tước đoạt những cách thức để đẩy nhanh cái chết cho những bệnh nhân ở giai đoạn này. Bắt buộc bệnh nhân phải trải qua những đau đớn tột cùng là một việc làm khó được chấp nhận. Hợp pháp hóa an tử sẽ không dẫn đến việc trợ tử đối với những bệnh nhân không nguy cấp. Hợp pháp hoá an tử sẽ giúp giảm đáng kể các chi phí chăm sóc sức khỏe, từ đó có thể tiết kiệm được nguồn tài chính dành những bệnh nhân có thể được hưởng lợi từ các dịch vụ y tế..
Phe bảo thủ
Cả an tử và trợ tử đều không nên được hợp pháp hóa. Bởi việc kết thúc mạng sống của người bệnh ở giai đoạn cuối (an tử) hay tạo điều kiện để họ tự chấm dứt sinh mệnh của mình (trợ tử) hoàn toàn đi ngược lại với các giá trị đạo đức. Thay vì những điều đó, bác sĩ và những người liên quan nên quan tâm hơn đến bệnh nhân và giúp giảm bớt những đau đớn bệnh nhân phải chịu đựng. Việc hợp pháp hóa an tử có thể dẫn đến trường hợp trợ tử đối với những bệnh nhân không quá nguy cấp. Nếu an tử được hợp pháp hóa, các công ty bảo hiểm sẽ gây áp lực lên các bác sĩ, khiến họ từ chối điều trị cho những bệnh nhân không có nhiều khả năng sống sót. Có rất nhiều tôn giáo cấm việc tự tử và an tử vì họ cho rằng những hành động này thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với mạng sống con người.      
8. Hiện tượng nóng lên toàn cầu và biến đổi khí hậu
Phe tự do
Nguyên nhân của hiện tượng nóng lên toàn cầu là sự gia tăng lượng Các-bon đi-ô-xít từ quá trình đốt các nhiên liệu hóa thạch (than đá, dầu mỏ và khí thiên nhiên). Hoa Kỳ là góp phần lớn trong việc gây ra hiện tượng nóng lên toàn cầu với lượng các-bon đi-ô-xít thải ra chiếm ¼ tổng lượng khí thải của toàn thế giới. Do vậy, để cứu lấy hành tinh này, Hoa Kỳ nên và cần phải đề ra và gấp rút thi hành các đạo luật cắt giảm lượng khí thải các-bon đi-ô-xít .Nhiều nhà khoa học nổi tiếng cũng ủng hộ giả thuyết này.
Phe bảo thủ
Phe này cho rằng sự thay đổi nhiệt độ toàn cầu là hiện tượng tự nhiên sau một quãng thời gian dài.. Các nghiên cứ khoa học vẫn chưa đưa ra được bất cứ bằng chứng nào cho thấy con người có thể làm thay đổi nhiệt độ của Trái Đất trong một thời gian dài. Việc đề xuất các đạo luật nhằm cắt giảm lượng khí thải các-bon đi-ô-xít sẽ không có tác dụng cải thiện môi trường mà thay vào đó còn làm gia tăng giá cả. Cũng có nhiều nhà khoa học nổi tiếng đã ủng hộ giả thuyết này.    
9. Vấn đề kiểm soát súng
Phe tự do
Phe này cho rằng Hiến pháp sửa đổi lần 2 (The Second Amendment) không cho phép người dân được giữ và sử dụng vũ khí, ngoại trừ cho phép các bang duy trì lực lượng dân quân (được biết đến với tên gọi là “national guard”). Người dân không cần đến súng để phòng vệ. Chính quyền địa phương và chính phủ liên bang phải bảo vệ người dân thông qua các cơ quan hành pháp và quân đội. Để chấm dứt bạo lực bằng súng đạn và hạn chế tội phạm sở hữu súng, cần thiết phải có các bộ luật bổ sung để quản lí súng đạn. Càng nhiều người sở hữu súng đạn đồng nghĩa với sự gia tăng bạo lực.
Phe bảo thủ
Phe này cho rằng Hiến pháp sửa đổi lần 2 (The Second Amendment) cho phép người dân được giữ và sử dụng vũ khí bởi mỗi cá nhân đều có quyền tự vệ. Hiện tại đã có quá nhiều luật quản lí sung nên bổ sung thêm đạo luật mới không thể giảm tỉ lệ phạm tội bằng súng đạn. Điều cần thiết lúc này là thi hành nghiêm ngặt các đạo luật hiện hành. Các đạo luật quản lí súng không thể ngăn chặn tội phạm có được sung đạn. Càng nhiều người dân tuân thủ luật pháp sở hữu súng thì càng ít hành vi phạm tội xảy ra.
Trích nguyên văn Hiến pháp sửa đổi lần 2 của Hoa Kỳ: “Một lực lượng dân quân được chỉ đạo và huấn luyện tốt là cần thiết cho an ninh của một bang nhưng không được hạn chế quyền giữ và sử dụng vũ khí của người dân.”
10. Dịch vụ Chăm sóc sức khỏe
Phe tự do
Phe này ủng hộ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe miễn phí hoặc có chi phí thấp do chính phủ quản lý.  Có hàng triệu người dân Mĩ không thể chi trả cho các dịch vụ chăm sóc sức khỏe và không được hưởng quyền lợi tối thiểu này. Mọi người dân Mĩ đều có quyền được hưởng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe với chi phí hợp lý. Do vậy, chính phủ nên đảm bảo lợi ích như nhau cho mọi người dân trong công tác chăm sóc sức khỏe, bất kể họ có khả năng chi trả hay không.
Phe bảo thủ
Phe này ủng hộ hệ thống dịch vụ chăm sóc sức khỏe cạnh tranh và mang tính thị trường. Mọi người dân Mỹ đều có thể tiếp cận với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Nhưng vấn đề cần giải quyết là ai sẽ chi trả cho những dịch vụ này. Các chương trình miễn phí và giả rẻ của chính phủ (y học xã hội) tốn kém hơn những tất cả mọi người dân đều phải sử dụng những dịch vụ có chất lượng thấp như nhau. Dịch vụ chăm sóc sức khỏe nên được tiếp tục duy trì ở chế độ tư hữu. Vấn đề của những người không có bảo hiểm nên được xem xét và giải quyết trong phạm vi hệ thống thị trường dịch chăm sóc sức khỏe cạnh tranh tự do và chính quyền không nên kiểm soát các dịch vụ chăm sóc sức khỏe.
11. An ninh quốc gia
Phe tự do
An ninh hàng không – Việc phân tích hành vi và hồ sơ hành khách là hoàn toàn sai trái, chấm hết, không cần phải bàn cãi nhiều. Việc lựa chọn hành khách để kiểm tra an ninh bổ sung nên được thực hiện ngẫu nhiên. Áp dụng những tiêu chuẩn khác (như là chủng tộc) thể hiện sự phân biệt chủng tộc và xúc phạm đối với người Ả rập và Hồi giáo, trong khi họ nhìn chung là những người vô tội và tuân thủ pháp luật. Những kẻ khủng bố không hành động theo bất kì khuôn mẫu nào.
“Khả năng một người Ả Rập, người Hồi giáo hoặc người Nam Á là khủng bố không hề cao hơn so với khả năng một người da trắng là khủng bố.” ( theo Liên Đoàn tự do dân sự Mĩ )
Trả lời trong chương trình 60 Phút khi được hỏi có nên thực hiện kiểm tra một phụ nữ da trắng 70 tuổi đến từ Vero Beach kỹ lưỡng như đối với một người Hồi giáo đến từ thành phố Jersey hay không, Bộ trưởng giao thông Hoa Kỳ Norman Mineta làm việc dưới thời chính quyền Obama nói rằng: “Về cơ bản thì tôi cũng mong được như vậy”.
Phe bảo thủ
An ninh hàng không- Việc lựu chọn ngẫu nhiên hành khách để kiểm tra an ninh bổ sung là thiếu hiệu quả. Thay vào đó, chúng ta nên sử dụng các dữ liệu phân tích hành vi và sơ hành khách cùng với thông tin tình báo để lọc ra những hành khách cần kiểm tra bổ sung. Không nên kiểm tra kỹ lưỡng những cá nhân không đáp ứng các điều kiện đưa ra cho diện bị tình. Những kẻ khủng bố đang đe dọa Hoa Kỳ chủ yếu là đàn ông Hồi giáo tuổi từ 18 đến 38. Chúng ta nên tập trung nguồn lực vào nhóm đối tượng này. Nghiệp vụ phân tích hành vi và hồ sơ hành khác là một nghiệp vụ khoa học hiệu quả của ngành cảnh sát.
“Nếu mọi người bị xúc phạm (vì nghiệp vụ phân tích hành vi và hồ sơ), thì thật đáng tiếc, nhưng tôi nghĩ chúng ta không thể mạo hiểm chấp nhận nguy cơ khủng bố mang lại cho nước Mỹ. Họ đã lãng phí quá nhiều nguồn lực cho quá nhiều người làm những việc không mang lại kết quả gì lớn về mặt an ninh.”- Ông A.Gellman – Chuyên gia Hàng không Đại học Northwestern.
12. Nhập cư
Phe Tự do
Phe này ủng hộ nhập cư hợp pháp. Phe này cũng ủng hộ ân xá cho những người nhập cảnh vào Hoa Kỳ bất hợp pháp (người nhập cư không có giấy tờ). Phe này còn tin rằng người nhập cư không có giấy tờ có những quyền sau đây:
– Được hưởng các quyền lợi về giáo dục và chăm sóc sức khoẻ mà công dân Mỹ được hưởng (trợ cấp tài chính, phúc lợi, an sinh xã hội và trợ cấp y tế), bất kể tình trạng pháp lý.
– Được hưởng mọi quyền lợi như công dân Mỹ. Bắt giữ hàng triệu người nhập cư không có giấy tờ là bất công.
Phe bảo thủ
Phe này chỉ hỗ trợ nhập cư hợp pháp và phản đối ân xá cho những người nhập cảnh vào Hoa Kỳ bất hợp pháp (người nhập cư bất hợp pháp). Những người vi phạm pháp luật và nhập cảnh vào Hoa Kỳ bất hợp pháp không thể đòi hỏi quyền lợi như những người tuân theo pháp luật và nhập cư hợp pháp. Họ tin rằng cần thực hiện bảo về khu vực biên giới trước khi đối mặt các vấn đề về nhập cư bất hợp pháp đang sinh sống tại Hoa Kỳ. Chính phủ Liên bang nên kiểm soát nghiệm ngặt khu vực biên giới và tăng cường thực thi luật nhập cư hiện hành. 
13. Sở hữu tư nhân về đất đai
Phe Tự do

Chính phủ có quyền trưng mua đất tư nhân để sử dụng cho mục đích công (quyền trưng mua – eminent domain: quyền của chính phủ được trưng thu tài sản cá nhân, có bồi thường cho chủ sở hữu).
Phe Bảo thủ
Tôn trọng quyền sở hữu và quyền tư hữu về đất đai. Quyền trưng mua (quyền của chính phủ được trưng thu tài sản cá nhân, có bồi thường cho chủ sở hữu).trong hầu hết mọi trường hợp là sai. Không được lợi dụng quyền trưng mua cho các dự án phát triển tư nhân.

14. Tôn giáo & Chính phủ
Phe Tự do

Phe này ủng hộ sự tách biệt giữa nhà thờ và chính phủ. Nội dung của Tuyên ngôn Nhân quyền Hoa Kỳ có hàm ý chỉ sự tách biệt nhà thờ và nhà nước. Không có chỗ cho các biểu hiện tôn giáo trong chính phủ. Hai điều này nên được tách biệt hoàn toàn. Chính phủ không nên ủng hộ các biểu hiện tôn giáo bằng dưới bất kỳ hình thức nào. Chúng ta nên xoá bỏ mọi hình ảnh, ngôn từ, vv liên hệ đến chúa ở nơi công cộng và các cơ quan chính phủ bỏ (ví dụ: Các tấm khắc Mười Điều Răn không nên được đặt trong các tòa nhà liên bang).  Không có chỗ cho các biểu hiện tôn giáo trong chính phủ.

Phe Bảo thủ
Cụm từ “tách biệt giữa nhà thờ và chính phú” không được ghi rõ trong Hiến pháp. Bản sửa đổi Hiên pháp lần thứ nhất viết rằng: “Quốc hội sẽ không đưa ra bất kỳ đạo nào về việc thành lập một tôn giáo mới, hoặc cấm các hoạt động tôn giáo…” Điều này không cho phép chính phủ thành lập một nhà thờ / giáo phái quốc gia. Tuy nhiên, điều luật này không ngăn cấm việc thừa nhận sự tồn tại của Đức Chúa Trời trong các trường học và các tòa nhà chính phủ. Các biểu tượng về di sản của Chúa không nên bị xoá bỏ khỏi những nơi công cộng và cơ quan chính phủ (ví dụ, Các tấm khắc Mười Điều Răn nên tiếp tục được trưng bày trong các tòa nhà liên bang). Chính phủ không nên can thiệp vào tôn giáo và tự do tôn giáo.
Trích Nguồn:

Leave Comments

Scroll